Thiền Nổi và lo âu, trầm cảm: hỗ trợ như thế nào?

Sự cách li giác quan từ lâu đã được con người sử dụng để tôi luyện tâm trí, chuẩn bị cho các nghi lễ, thực hành các trạng thái thiền sâu nhằm đạt đến các trạng thái tâm linh cao hơn như Niết bàn. Các nhà sư, thiền gia, shaman, Phật và cả Jesus đều đã từng bỏ lại xã hội phía sau và đi đến một vùng sa mạc hoang vu, một ngọn núi không ai đặt chân tới hay một hang động hoang sơ tĩnh lặng trong thời gian dài với mục đích đạt được sự giác ngộ. Ngày nay có một phương pháp cách li giác quan hiệu quả mà ai cũng có thể tiếp cận mà không phải đi đến những nơi xa xôi: thiền nổi (float) trong bể cô lập giác quan. Bể cô lập giác quan (Float Tanks), được phát minh năm 1954 bởi nhà tâm lí – thần kinh học John C. Lilly. Float tank có tác dụng giảm thiểu tối đa các kích thích giác quan bên ngoài, giải phóng tâm trí khỏi những tác nhân gây nhiễu từ thế giới vật chất. Trong xã hội kĩ thuật số hiện nay khi tỉ lệ người mắc trầm cảm ngày càng gia tăng, một số nhà tâm lí trị liệu đang thử nghiệm sử dụng thiền nổi để giúp bệnh nhân kết nối với tâm thức chính mình. Trong tương lai tới đây có thể thiền nổi sẽ trở thành một liệu pháp hiệu quả mà các tập đoàn bảo hiểm sẽ sẵn sàng chi trả cho các khách hàng có bệnh về tâm lí thay vì sử dụng thuốc với nhiều tác dụng phụ. Justin Feinstein, một nhà thần kinh học tại Viện nghiên cứu Não bộ Laureate tại Tusla, Oklahoma, hiện là một trong những nhà khoa học tiên phong thử nghiệm float tanks như một phương pháp trị liệu thay thế đối với các chứng bệnh tâm lí mà ngày càng có nhiều người mắc phải. “Hơn một nửa số bệnh nhân được kê thuốc an thần nhận xét tình trạng bệnh không cải thiện sau khi sử dụng thuốc.” Theo lí giải sinh học thần kinh, chứng lo âu có nguồn gốc từ bản năng sinh tồn của con người. “Chứng lo âu thực tế là các suy nghĩ dự tính, chuẩn bị, lên kế hoạch nhằm thực hiện mọi việc một cách suôn sẻ. Quá trình suy nghĩ này luyện tập cho não bộ cách dự đoán và chuẩn bị cho tương lai. Chứng lo âu xuất hiện khi bạn bắt đầu sống trong các suy nghĩ này thay vì giây phút thực tại. Khi bạn đặt lưng xuống giường mỗi đêm, bạn nên được thư giãn chứ không phải suy nghĩ không dừng về ngày hôm sau.” Feinstein buộc tội cho công nghệ và các ứng dụng mạng xã hội là nguyên nhân gây ra đại dịch trầm cảm – lo âu hiện nay. Một nghiên cứu năm 2014 cho thấy con người thà tự giật điện mình hơn là ngồi yên một chỗ không có điện thoại để xem. Chúng ta đang sống trong một thời đại mà thế giới liên tục chuyển mình và não bộ đã quá quen với việc phải tiếp nhận liên tục lượng thông tin lớn từ bên ngoài – đến mức khi không còn những tác nhân kích thích ấy chúng ta không thể ngồi yên. “Bất kì thứ gì bạn thấy cũng có thể gợi nhớ đến và khiến bạn suy nghĩ lo âu về một vấn đề nào đó. Bạn không hề nhận ra là tiếng chuông báo tin nhắn đang hàng ngày lập trình lại não bộ khiến chúng ta đứng ngồi không yên nếu không xem ngay thông báo mới là gì.”

Float tank cơ bản là một buồng kín cách sáng, bên trong chứa đầy nước muối Epsom đặc với độ sâu chỉ 25cm được điều hoà bằng nhiệt độ da người giúp giảm tối đa cảm nhận xúc giác. Khi đeo nút tai thì người nằm trong sẽ không còn nghe thấy gì. Sau khi thích nghi với môi trường trong bể và nổi một cách thoải mái, người nằm trong sẽ không còn nhận kích thích giác quan từ thế giới bên ngoài và chỉ có thể chú tâm cảm nhận hơi thở, nhịp tim và chính tâm trí của chính mình.

Thiền nổi hoạt động theo cách ngược lại – tạo ra một môi trường tôi luyện cho ta cách giữ cho tâm trí tĩnh lặng như nước. Năm 2016,  Titus Nakagawa – một thương gia 35 tuổi mắc phải trầm cảm và chứng lo âu mãn tính đã thử nghiệm với thiền nổi. Anh cho biết

“Tôi đã trải qua 4 năm liên tục sử dụng thuốc an thần. Ban đầu là 5mg Brintellix, rồi 20mg. Cùng lúc đó tôi phải uống 50mg Klonipin 3 lần mỗi ngày. Rồi bác sĩ kê thêm Wellbutrin – 50mg, 100mg, rồi 200mg. Sau đó tôi dừng uống Klonipin và thay bằng Xanax, thay Wellbutrin bằng Zoloft. Lúc ấy tôi cứ như một con zombie vậy, chỉ còn lại một cái vỏ trống rỗng không còn cảm xúc.” Anh phải trả lời hàng chục email, cuộc gọi và tin nhắn mỗi ngày. “Tôi đã hết mức chịu đựng và bỏ việc.”

Nhằm tìm cách khắc phục chứng trầm cảm và lo âu, Nakagawa đã đến với float tank. Sau vài tuần float đều đặn, Nakagawa nhận thấy cải thiện rõ rệt. Là một người lớn lên trong thời gian công nghệ bùng nổ, anh so sánh float với quá trình chống phân mảnh bộ nhớ – float tank cho phép não bộ tạm dừng quá trình xử lí liên tục thông tin từ bên ngoài để tự sắp xếp lại.

“Khi tôi mới bước ra khỏi float tank, tôi biết ngay rằng float hiệu quả 100%. Khi không còn gì gợi nhớ tới những lo âu thường ngày, tôi tự nhìn lại chính mình và nghĩ về những thứ mà bình thường không hề nghĩ đến. Nó giống như là được trị liệu tâm lí với chính mình là bác sĩ.”

Float cũng cần luyện tập. Phần lớn mọi người trong 1, 2 buổi đầu sẽ mất thời gian để làm quen với môi trường này, về tư thế cơ thể cũng như cách thư giãn tâm trí. Vào buổi thứ 3 gần như tất cả những người mới float mới thực sự cảm nhận được trạng thái nhận thức trong môi trường cách li giác quan. Chỉ sau 6 tháng float mỗi tuần một lần, Nakagawa đã dừng hoàn toàn sử dụng thuốc an thần. Ích lợi của thiền nổi đã được Feinstein đo lường bằng máy MRI. Ông chụp MRI não các ứng viên trước và sau khi float 3 lần. Tất cả ứng viên sử dụng float tank đều đạt được cải thiện rõ rệt về cảm xúc so với những người chỉ ngồi thiền trong một căn phòng tối cách âm trong 90 phút. Ảnh chụp MRI cho thấy float có tác dụng lên hoạt động của não tương tự các thuốc an thần dạng benzodiazepine (loại thuốc an thần đại trà có trong Xanax, Valium hay Ativan.)

“Điều gì sẽ xảy ra nếu não bộ đã quen với việc liên tục xử lí thông tin và suy tính bỗng nhiên được đặt vào một môi trường tĩnh lặng? Hiện chúng tôi đã đạt được kết quả sơ bộ rất khả quan với các bệnh nhân trầm cảm, và trong tương lai sẽ thử nghiệm với những nhóm đối tượng rộng hơn nhằm đưa ra các kết quả chắc chắn được khoa học công nhận.”

Source: Tonic

Muốn biết một liệu trình Thiền Nổi cho người hay lo âu ở Sài Gòn trông ra sao, xem Thiền Nổi giúp giảm lo âu của Ōmni Space.

Trải nghiệm tại Ōmni Space. Phòng float của Float Vietnam ở 16C Quốc Hương, Thảo Điền, TP. Thủ Đức, TP.HCM, mở cửa 9:00–21:00 hằng ngày. Đặt lịch float hoặc đọc giải đáp thắc mắc.