Bộ phim Inception (2010) được xây dựng dựa trên khái niệm giấc mở tỉnh thức – lucid dream. Các nhân vật có khả năng xâm nhập giấc mơ của người khác, từ đó thay đổi nhận thức và suy nghĩ. Trong thực tế, điều này dường như là không thể. Câu hỏi là : Liệu chúng ta, những người bình thường có thể có khả năng điều khiển giấc mơ của chính mình hay không ? Và nếu có, thì như thế nào ?
Câu trả lời là các kỹ thuật mang tên : “Lucid Dreaming”
Lucid dream là gì ?
Lucid dream đơn giản là khả năng nhận thức ra mình đang mơ.
Các nghiên cứu cho thấy có tới 50% dân số đã từng trải qua trạng thái Lucid Dreaming ít nhất 1 lần trong đời. Trong khi đa phần các giấc mơ này là ngẫu nhiên, một số người đã tìm cách luyện tập để có thể thực hiện lucid dream theo ý muốn, thậm chí một vài lần 1 tuần. (1 trong những phương pháp đó là sử dụng float tank)
Với những người có kinh nghiệm lucid dream, khả năng điều khiển môi trường và hành động trong mơ luôn khiến họ cảm thấy hấp dẫn khó tả. Trong một bài báo đăng trên tờ New York Magazine article, một người thực hành lucid dream cho biết, hoạt động ưa thích trong mơ của anh là bay lượn, phá hủy thành phố, ăn các món ăn đắt tiền, lái phi thuyền vũ trụ và chơi với những đứa con của mình. (anh chàng này ly dị và sống ly thân với vợ con)
Nền tảng Khoa học của Lucid Dream ?
Các nghiên cứu khoa học về lucid dream không nhiều và sâu sắc nhưng đã có một số công bố khoa học chứng minh tính thực tiễn của hình thức trải nghiệm này vừa đưa ra một số giải thích logic về lý do vì sao lucid dream diễn ra. Trong một bài nghiên cứu của Đại học Frankfurt University, những người có khả năng lucid dream chuyên nghiệp thậm chí còn ra dấu cho các nhà khoa học rằng họ đang điều khiển giấc mơ bằng cách điều khiển chuyển động con mắt của mình khi họ còn đang say ngủ.
Khi một người ngủ, phần não trái dần giảm hoạt động, đây là phần não chịu trách nhiệm về tư duy logic, suy nghĩ tính toán, luật lệ và nhận thức về thời gian. Đây là lý do vì sao các giấc mơ thường không có tính logic, nhảy từ sự kiện này sang sự kiện khác mà không có sự kết nối và không có khái nhiệm thời gian. Não phải, chịu trách nhiệm cho sự sáng tạo, lại hoạt động mạnh khi mơ.
Lucid dream diễn ra trong quá trình REM của giấc ngủ, chu trình cuối trước khi thức dậy và lúc các giấc mơ hay diễn ra. Khi lucid dream được kích hoạt, não bộ sẽ có một chút thay đổi. Trong nghiên cứu tại Frankfurt, máy điện não đồ EEG ghi lại hoạt động của 6 lucid dreamer chuyên nghiệp và phát hiện ra hoạt động của não mang cả tính chất của một người ngủ say và một người tỉnh táo.
Trong giấc mơ bình thường, con người thường bị mất đi khái niệm cái tôi, mất đi khả năng nhận thức sự vật hiện tượng và phân biệt thực ảo. Trong lucid dream, người điều khiển giấc mơ giữ lại khả năng nhận thức, biết rằng mình đang mơ, từ đó có khả năng đưa ra các quyết định mang tính chủ động thay vì để mọi thứ trôi qua như một người tham quan.
Float tank giúp xây dựng Lucid Dream như thế nào ?
Một số lucid dreamers chuyên nghiệp đã nói rằng trong bể Float tank, các giấc mơ lucid thường rõ ràng hơn, dễ dàng hơn và kéo dài hơn bình thường.
Richard Bonk một nhà khoa học sử dụng float tank thậm chí đã xây dựng một hệ thống kết hợp giữa các kỹ thuật Lucid dream với Float tank như MILD, WILD, kỹ thuật nhận thức toàn diện, và đưa ra kết quả rằng tới 80% thời gian sử dụng float tank, ông đã induce được lucid dream và thậm chí kết quả còn có tác dụng tích cực đến khả năng lucid dream bên ngoài bể float.
Một lý do lý giải vì sao liệu pháp cách ly giác quan lại có tác dụng là: Với lucid dreaming, việc có thể đi vào trạng thái REM là rất quan trọng, và liệu pháp float giúp những người bị mất ngủ, hay mắc chứng khó ngủ, ngủ chập chờn ngủ sâu hơn, đi vào REM đều đặn hơn.